ЗЭДЭЛЭЖЬЭНЫГЪЭ ГЪОГУР КЪЫЗЭ1УАХЫГЪ

0
36

Шэкlогъум и 9-м Адыгэ республикэм Дунэе инвестиционнэ форумэу «Адыгея-Инвест 20l7-рэ» зыфиlорэр щыкlуагъ. Урысыем ишъолъыр зэфэшъхьафхэм, Тыркуем, Китаим, Швейцарием, Израиль, Германием, Иорданием, Армением, Сербием ыкlи нэмыкl хэгъэгухэм ащыщ сатыушlхэр ащ къеблэгъагъэх. Зэкlэмкlи инвест зэфэсым нэбгырэ 800 фэдиз ыугъоигъагъ. Мыекъуапэ апэрэу мыщ фэдэу экономикэм шlуагъэ езгъэкlыщт зэlукlэ ин щыкlуагъ. Адыгэ республикэм и Лlышъхьэу Къумпlыл Мурат форумым иlофшlэн кlэщакlо фэхъугъ. lэкlыб хэгъэгухэм ащыпсэурэ сатыушlыхэм адэлэжьэгъэныр экономикэм хахъо фэзышlыщт гъогоу ащ елъытэ. Инвестфорумыр Адыгеим щызэхэщэгъэным Урысые Правительствэми къыдригъэштагъ. Охътэ кlэкlым ищыкlэгъэ ухьазырынхэр акlухи, lэкlыб сатыушlыхэм ашlогъэшlэгъоныщт проектхэр агъэнафэхи, республикэр хьакlэхэм апэгъокlыгъ. Пшъэрылъ шъхьаlыгъэр – бизнесым пылъхэр республикэм иамалхэм нэlуасэ афэшlыгъэныр, зэзэгъыныгъэхэр адэгъэпсыгъэнхэр ары. Адыгеир шъолъыр бай, илъэпкъ, икультурэ дахэ, узlэпещэ, узэрыгушхонэу, бгъэлъэгъонэу иlэр бэ, экономикэ хэхъоныгъэ инхэм афэзыщэщт амалхэр lэкlэлъ, проект гъэшlэгъонхэр щыбгъэцэкlэшъущт. Бизнес щыпшlыщтмэ, Адыгеир шъолъыр рэхьат, щынэгъончъэ чlыпl, хабзэри lэпыlэгъу къыпфэхъущт, иlаплl зэlухыгъэу къыппэгъокlыщт, ищыкlэгъэ фэгъэкlотэнхэри къыпфишlыщт. Ахэр зэкlэ инвестор хьакlэхэм Адыгеим и Лlышъхьэу Къумпlыл Мурат, Министрэхэм я Кабинет хэтхэм, хьакlэхэм шlуфэс арахы зэхъум, афаlотагъ. Гущыlэхэм ямызакъоу, республикэм ихъызмэтшlапlэхэм, исатыушlыхэм къыдагъэкlырэ гъомлапхъэхэри нэрылъэгъу афашlыгъ. Къэгъэлъэгъон инэу филармоние чlэхьапlэм щызэхащэгъагъэр лъэпкъ къашъохэм, пщынэ мэкъамэхэм къагъэбаищтыгъэ. Адыгэ культурэр, адыгабзэр чlыгужъым зэрэщагъэлъапlэрэр, лъэпкъ зэхашlэр зэрэщымыкlодырэр джащ фэдэу хьакlэхэм алъэгъугъ.
Ежь форумым изэхэсыгъо шъхьаlи Адыгэ республикэм ибайныгъэхэм якъиlотыкlынкlэ аублагъ. Адыгеим итарихъ, икультурэ афэгъэхьыгъэ фильм зэфэшъхьафхэр къагъэлъэгъуагъэх. Адыгеим и Лlышъхьэу Кьумпlыл Мурат зэфэсыр къызэlуихыгъ, къызэрэкlуагъэхэмкlэ зэрафэразэр къызэlукlагъэ хьакlэхэм ариlуагъ, шlуагъэ зыхэлъ lофшlэнхэр зэдагъэцэкlэнхэм зэрэщыгугъурэр къыхигъэщыгъ.
Мылъку хаплъхьэмэ федэ къызхэкlыщт lофхэмкlэ Адыгеим проект зэфэшъхьафхэр ыгъэхьазырыгъэх ыкlи ахэр форумым щагъэлъэгъуагъэх. Анахь гугъэпlэ инхэр зекlоным рапхы, ащкlэ Адыгеим ичlыопс иамалхэр ины, хабзэм ар къыгурыlо ыкlи аужрэ илъэсхэм мы лъэныкъом сомэ миддиардитф фэдиз хилъхьагъ. Зекlохэми шъолъырыр ашlогъэшlэгъон, гъэс къэс чlыпlэм къеблагъэхэрэм ахэхъо, непэрэ мафэмкlэ зы илъэсым Адыгэ республикэм зекlо нэбгырэ мин 450-рэр хьакlэу къэкlо.
Джащ фэдэу культурэм, гъэсэныгъэм, псэуныгъэм икъэухъумэн, мэкъу-мэщым, энергетикэм ыкlи мэз хъызмэтым алъэныкъокlэ Адыгеим хэхъоныгъэхэу иlэхэм инвесторхэм нахь игъэкlотыгъэу нэlуасэ зыфашlыгъ. Адыгеим и Лlышъхьэу Къумпlыл Мурат ягъусэу ахэм къэгъэлъэгъоныр къаплъыхьагъ. lэкlыб хэгъэгухэм ащыпсэурэ адыгэхэр форумым бэу къеблэгъагъэх. Зэпхыныгъэу тазыфагу илъхэм джыри зэрахэхъощтым ахэр егъэгушlох.

Бастэ Осмэн – тазырхэм яугъоинкlэ Истанбыл дэт къулыкъум иlофышl:
Тэ тикультурэ зынахь дахэ мы дунаим тетэу сэ сшlэрэп. Тиадыгагъэ чlэтымынэу, тилъэпкъ къэтыухъумэу, тизэlукlэхэр нахьбэ хъунхэу, тиэкономики хэхъоныгъэ едгъэшlэу тыпсэуныр ары тызфаер. Мы инвестфорумым тигуапэу тыхэлажьэ. Джыри нахь благъэ тызэфэхъунэу тэlо.
Тыркуем щыпсэурэ адыгэхэр куп ин хъухэу Адыгея-Инвест 20l7-рэм хэлэжьагъэх. Тыркуемрэ Урысыемрэ зэпхыныгъэ пытэхэр зыщызэдагъэпсыгъэ лъэхъанэм адыгэ диаспорэм имэхьанэ ины. Ар гъэнэфагъэ. Тыркуем щыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм яlахьышlу а зэфыщытыкlэхэм халъхьан алъэкlыщт. Блэкlыгъэ уахътэм фызэкlэмыплъэхэу, гузэгъабгъэ къахэмыфэу, неущрэ мафэм тызэрэпсэущтым, тизэфыщытыкlэхэр зэрэдгъэпытэщтхэм лъэныкъуитlуми тегупшысэн фае. Лlыкlо купым хэтхэм ащыщхэм зэдэгущыlэгъэу адэтшlыгъэхэм ащ фэдэ гупшысэхэр къыхагъэщыгъэх.

Дженгиз Гюль – Тыркуемрэ Урысыемрэ язэдэлэжьэнкlэ гъэцэкlэкlо купым хэт:
Урысые –Тыркуе зэфыщытыкlэхэм ягъэпытэнкlэ гъэцэкlэкlо купым сэри сыхэлажьэ. Къэралыгъуитlум яшlошlыхэр зэхэлъых, экономикэ зэдэлэжьэныгъэ зэдагъэпсы, ар тэри тилъэпкъыкlэ дгъэфедэн фае. Адыгэхэмкlэ тичlыгужъэу тлъытэрэ Адыгэ республикэм тишlуагъэ едгъэкlыным пае, Урысыем цыхьэу фэтшlырэр ыкlи къытфишlырэр чlэтынэ хъущтэп. Зэгурыlоныгъэ тазфагу илъэу, тилъэпкъ тыфэлажьэу тыпсэуным мы форумым ишlуагъэ къэкlонэу сэ сеплъы.
Форумым щызэхахыгъэу анаlэ зытрадзагъэ проектхэр зыфэдэхэри Тыркуем къикlыгъэ адыгэхэм къытфаlотагъ. Мэкъу-мэщымкlэ республикэм амалэу lэкlэлъхэр ашlогъэшlэгъоныгъ.

Туран Акын – lэкlыб сатыу зэфыщытыкlэхэм адэлэжьэрэ гупчэм икъутамэ ипащ:
Тигуапэу форумым тыхэлэжьагъ. Адыгэ республикэм и Лlышъхьэу Къумпlыл Мурат дахэу къытпэгъокlыгъ, тыфэраз, дэгъоу тихьэкlагъ. Тшlогъэшlэгъонэу министрэхэм къаlотагъэхэми тядэlугъ, анахьэу сэ сшъхьэкlэ сынаlэ зытесыдзагъэр хэтэрыкlхэр, пкlышъхьэ-мышъхьэхэм якъэгъэкlын. Тэри тихэгъэгу мэкъу-мэщ гъомлапхъэхэм якъэгъэкlынкlэ амалышlухэр lэкlэлъых. Хэтэрыкlхэр псынкlэу къызэрэбгъэхъущт шlыкlэр дгъэфедэзэ, компаниехэр Адыгэ республикэм къыщызэlутхыным тегупшысэщт. Адыгэ къуаем икъыдэгъэкlыни тшlогъэшlэгъон.

Дженгиз Аталар – фирмэу «Нэрис» итхьэмат:
Адыгэ республикэм и Лlышъхьэ къыддэлэжьэным зэрэфэхьазырыр зэфэхьысыжь шъхьаlэу тшlыгъэ. Тэ гугъоу тиlэр зы – тиадыгэ лъэпкъ мыкlодэу, псэукlэ тэрэз тиlэу, хэкурыси, хэхэси, тыдэ щыlэ адыгэр ыбзэ рыгущыlэшъоу, икультурэ ымгъэкlодэу, ихабзэ зэрихьэу щыlэныр ары. Къумпlыл Мурат ащкlи гугъапlэхэр къытитыгъэх. Къызэрэтиlуагъэмкlэ, адыгабзэм изэгъэшlэнкlэ Адыгеим иеджапlэхэм амал дэгъухэр непэ яlэх, ахэм джыри нахь ахагъэхъощт.
Тыркуем къикlыгъэ тилъэпкъэгъухэм гущыlэу зэхахыгъэхэр гъэцэкlагъэ зэрэхъущтхэр форум ужым къэнэфагъэх. Адыгабзэм изэгъэшIэнрэ игъэфедэнрэ афэгъэхьыгъэ зэхэгущыlэжь игъэкlотыгъэ Правительствэм зэхищэгъагъ. Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат, министрэхэр, общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» игъэцэкIэкIо куп хэтхэр, шIэныгъэлэжьхэр Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх. Адыгэ Хасэм итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан адыгабзэм изэгъэшIэнкlэ гумэкlыгъоу щыlэхэр шъхьаихыгъэ къышlыгъэх. Къызэриlуагъэмкlэ, еджапIэхэм ащыIагъэх, уплъэкIунхэр ащызэхащагъэх. КIэлэегъаджэхэм, кIэлэеджакIохэм методикэмкIэ ящыкIэгъэ тхылъхэр афикъухэрэп, егъэджэн тхылъхэм зэхъокIыныгъэхэр ящыкIагъэх. Джащ фэдэу мы зэlукlэгъум хэлэжьагъэхэу Адыгэ Республикэм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистрэу КIэрэщэ Анзаур, лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыбым щыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ комитетым итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр, Адыгэ къэралыгъо университетым иректорэу Хъунэго Рэщыд, Адыгэ кIэлэегъэджэ колледжым ипащэу Къэгъэзэжь Мурат, гуманитар ушэтынхэмкIэ Адыгэ республикэ институтэу ипащэу ЛIыIужъу Адам къэгущыIагъэх. Зэфэхьысыжьэу зэкlэми зэдаштагъэр зы – адыгабзэм изэгъэшIэнрэ игъэфедэнрэ къэралыгъо екIолIакIэ афэшIыгъэн фае. Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэкlэмэ яеплъыкlэхэр зэригъэпшагъэх ыкlи унашъохэр къышlыгъэх. Къызэриlуагъэмкlэ, адыгабзэм изэгъэшIэн зэрэзэхащэрэм къэралыгъом ынаlэ гъэлъэшыгъэу тыригъэныщт. КIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэми, гурыт еджапlэхэми апае гурыlогъошlу тхылъхэр къыдагъэкlыщтых, адыгабзэр язгъэшlэщт кlэлэегъаджэхэм ясэнаущыгъэ зыщыхагъэхъощт десэхэр афызэхащэщтых, бзэм изэгъэшlэнкlэ сабыйхэм апае lэрыфэгъу хъущт кlэлэцlыкlу фильмэхэр адыгабзэкlэ къыдагъэкlыщтых. Джащ фэдэу адыгабзэм изэгъэшIэн псэуми апэу унагъоми щыгъупшэ зэрэмыхъущтыр бэмэ къыхагъэщыгъ. Зэlукlэгъум хэлэжьагъэхэм зэрзэдаштагъэмкlэ, адыгабзэмрэ адыгэ литературэмрэ, культурэмрэ якъэухъумэн ыкlи яхэхъоныгъэ дэлэжьэщт lофышlэ куп зэхащэщт. Къаlэтыгъэ упчlэхэмкlэ гумэкlэу къэуцухэрэр зэкlэ ащ зэхифхэзэ ышlыщт.

Тlэшъу Светлан

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here