“Kırım altınları sergisi” davası

0
9

Beş yıl önce sergilenmek üzere Amsterdam’daki Allard Pearson Müzesi’ne Kırım’daki dört müzeden (Tavrida Merkez Müzesi, Doğu Kırım Tarih ve Kültür Müzesi, Bahçesaray Tarih-Kültür-Arkeoloji Müzesi ve “Chersones Tavrichesky” Devlet Tarih ve Arkeoloji Müzesi) gönderilen “Kırım Karadeniz’de Altın Bir Adadır” sergisindeki başta Sarmat-Alanlara ait Tliyskiy Kurganı’ndan çıkanlar olmak üzere yaklaşık 2 bin parça eserin iadesi, sergi sırasında çıkan iç savaş ve nihayetinde Kırım’ın Ukrayna’dan ayrılması üzerine, sorun olmuş ve hem eserleri gönderen müzelerin artık bağlı olduğu ve daha sonra referandum sonucu Rusta Federayonu’na ilhak eden Özerk Kırım Cumhuriyeti hem de Ukrayna sergideki eserlerin kendilerine iade edilmesini istemişti.
Hollanda ise uzun bir değerlendirme sonunda eserleri Ukrayna’ya iade etmeye karar vermiş ancak bu karar Kırım’daki müze çalışanları tarafından bir üst mahkemeye taşınmıştı. Hollanda mahkemesinin kararında, o dönem ayrılıkçı Kırım Bölgesi üzerinde düşürülen Malezya uçağında 200’den fazla Hollandalının ölmesinin de etkili olduğu konuşulmuştu: Hollanda bu olaydan RF’yi sorumlu tutmuştu. Üst mahkeme 11 Mart’taki oturumunda bir karar almadı ancak kararın 11 Haziran’da bildirileceğini duyurdu.
Rusya Federasyonu ve Kırım, eserlerin Kırım’dan çıkarıldıklarını belirterek buradaki müzelere ait olduklarını bildirmiş, Ödünç Verilme Sözleşmesi’nde ait oldukları müzelere iade maddesini vurgulamış; Ukrayna ise ödünç veren devletin esas alınması gerektiği tezini savunmuştu. 22 BM üyesi ülke bugün Kırım’ı RF’nin parçası olarak tanıyor, Ukrayna ise halen kendi parçası sayıyor. Osetler de İskitleri ataları saydıkları için Başkan Vladimir Putin’e Oset Yüksek Konseyi aracılığıyla çağrıda bulundular ve bu eserlerin Osetlerin ve Kırımlıların kültürel mirası olduğunu belirtip korunmasını istediler, Putin de durumun kontrolleri altında olduğu ve merak etmemeleri gerektiği cevabını verdi. Öte yandan RF yetkilileri kararın tarihi ve hakkaniyet kriterleriyle değil de politik kaygılarla alınması durumunda Hollanda müzeleriyle tüm ilişkilerin kesileceği hususunda uyarıda bulundular.
Mevcut hukuki çekişmeye ek olarak Otonom Kırım Cumhuriyeti de Interpol’e başvurarak eserleri çalıntı olarak bildirdi ve el konulup iadesini istedi.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here