Ekrem Hayri Peker
Ekin Yayınevi
Kafkasya, doğuda Hazar Denizi’nden başlayarak, batıda Azak Denizi ve Karadeniz’e kadar uzanan ve kuzeyinde Rusya bozkırlarının, güneyinde ise Kafkas Sıradağları ve Karadeniz’in çevrelediği bir bölgedir.
Doğu’dan batıya doğru Dağıstan, Çeçenya, İnguşetya, Osetya, Kabardey-Balkar, Karaçay-Çerkes, Abhazya ve Adigey cumhuriyetlerinden oluşan “Kafkasya”, Adige dilinde bir anlam ifade eder. Başka dillerde anlamı yoktur. KAEF KAES “Takip et, ulaş” anlamındadır.
Kırım’ın 1783’de Ruslar tarafından işgali ve ilhakı Çerkesya’nın sonuna giden yolun başlangıcı olmuştur. Bu tarihten yaklaşık 80 yıl sonra Kuzey Kafkasya, Ruslar tarafından işgal edildi ve geçmişleri on bin yıl öncesine dayanan 1,5 milyon Kafkasyalı, Ruslar tarafından anavatanlarından sürülüp soykırıma uğratıldılar.
Kafkasya’dan Balkanlar’a sürülen ailemiz önce Dursunbey yöresindeki Kızılöz Köyü’nde konakladılar. Yakup oğlu Ömer’in eşi burada doğum yaptı. 1880 yılında Zekeriya Efendi (Okumuş) dünyaya geldi. Daha sonra Güvem adını verdikleri köyü kurdular.
Zekeriya Efendi, Güvem Köyü’nün önderiydi. Uzun boylu, şövalye ruhlu, gözünü budaktan esirgemeyen bir insandı.
1919 yılından sonra Anadolu’da düzen kalmamıştı. İstanbul Hükümeti otoritesini yitirmişti. Ankara’yı merkez tutan Milli Mücadeleciler arasında kıyasıya bir mücadele başlamıştı. Zekeriya Efendi, Ankara Hükümeti’ni destekledi. Yarbay Kasap Osman Bey’le arkadaş oldu.
Zekeriya Efendi, Kurtuluş Savaşı’ndan sonra Güvem, Çakallar ve Soğucak köyleri arasında Sarıkaya adını verdiği çiftliğine çekildi. “Soyadı Kanunu” çıkınca “Okumuş” soyadını aldı. 5 Mayıs 1955 tarihinde, hıdrellez günü vefat etti.
