Fransa Parlamentosu, Osmanlı İmparatorluğu’nun 1915 yılında Süryanilere (Asuri-Arami-Keldani) ‘soykırım’ uyguladığına ilişkin metni kabul etti.
Türkiye Cumhuriyeti hükümeti ise, Fransa Meclisi tarafından kabul edilen bu kararı, “tarihi olayların siyasi çıkarlar uğruna çarpıtılması gayretlerinin bir örneği” olarak değerlendirdi ve “yok hükmünde” olduğunu söyledi.
Fransa Ulusal Meclisi’nde bulunan Macron yanlısı Rönesans grubu başkanı Sylvain Maillard tarafından meclise sunulan ve kabul edilen karar metninde Fransız hükümetini, Osmanlı İmparatorluğu’nu Asuri-Keldanilere “soykırım” uyguladığını resmen tanımaya çağırıyor.
Daha önce Fransa Ulusal Meclisi’ne sunulan ve geçtiğimiz günlerde (29 Nisan 2024) yapılan oylamada oybirliği ile kabul edilen kararda “1915- 1918 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu yetkilileri tarafından Süryanilere (Asuri-Keldani) yönelik yapılan katliamların soykırım olarak tanınması” için hükümete çağrıda bulunuyor.
Bilindiği gibi Fransa’da Ulusal Meclis’in aldığı kararlar, yürütme üzerinde bağlayıcı bir özelliğe sahip değil. Bu nedenle meclis tarafından alınan bu karar, hükümeti “250 binden fazla Asuri-Keldani’nin kitlesel imhası, sürgünü ve kültürel mirasının bastırılmasını soykırım olarak resmen tanımaya” ve bu “soykırımı kınamaya” çağırıyor.
Fransa Senatosu, daha önce de Fransa Hükümeti’ni 1915-1918 yılları arasında Süryanilere (Asuri-Arami-Keldani) yapılan soykırımı tanımaya ve 24 Nisan’ın 1915-1918 Ermeni ve Süryani soykırımları için ortak bir anma günü olarak belirlemeye çağıran bir karar tasarısını oyçokluğuyla onaylamıştı.
“Fransa Ulusal Meclisi’nin kararı yok hükmünde”
Fransa’da alınan bu karar sonrasında Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından konuya ilişkin yazılı bir açıklama yapıldı.
“Fransa Ulusal Meclisi’nin 29 Nisan 2024 tarihinde kabul ettiği Asuriler ve Keldanilerle ilgili karar yok hükmündedir” ifadelerinin kullanıldığı açıklamada, bu iddiaların Ulusal Meclis gündemine taşınmasının “tarihi olayların siyasi çıkarlar uğruna çarpıtılması gayretlerinin bir örneği” olduğu belirtildi.
Parlamentoların tarihi yorumlama ve yargılama yetkilerinin bulunmadığı ifade edilen Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, “Bu karar, soykırım suçunun ancak yetkili bir mahkeme tarafından isnat edilebileceğini öngören 1948 BM Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’ne de aykırıdır” şeklinde devam etti. (Gazete Sabro)
