Hollanda doğumlu Elif Satanaya (Setenay) Özbay, 10 Nisan’da Varşova Modern Sanat Müzesi’nde “Çerkes Güzeli” başlıklı bir performans sunacak.
Özbay’ın akordeon ezgileri eşliğinde gerçekleştireceği performansında, Amerikalı sirk sahibi P.T. Barnum’un gösterilerinde popülerleşen 19. yüzyıl “Çerkes Güzeli” şovunun kurgusu inceleniyor. Egzotik mülteciler olarak pazarlanan bu kadınlar, saflık, esaret ve ötekilik fantezilerini somutlaştırıyordu.
Özbay, “Çerkes Güzeli” rolünü yeniden canlandırmak yerine, onların imajını ve kalıcı mirasını şekillendiren anlatıları eleştirel bir şekilde analiz ediyor. Tarihsel seyahatnameler, oryantalist resimler, gotik edebiyat ve sözlü tarihin parçaları okunuyor ve yeniden çerçeveleniyor; alıntı yapmanın kendisi bir somutlaştırma biçimi haline geliyor. Folklor, vampir figürleri, Pamuk Prenses’in ölüm benzeri uykusu ve cam tabutlarda sergilenen mumyalanmış bedenlerle kesişerek, güzelliğin nasıl korunduğunu, bozulduğunu ve tüketildiğini ortaya koyuyor. Kendini hem araştırmacı hem de performans sanatçısı olarak konumlandıran Özbay, hikâyelerin istikrarsızlığını sahneliyor.
Not: P.T. Barnum’un gösterisindeki hiçbir kadının Çerkes olmadığını belirtmekte de yarar var.
Haber: Serap Canbek
Fotoğraf: Trees Heil
