Tarihçi Serhii Plokhy, “Lost Kingdom” (Kayıp Krallık) adlı kitabında sıradışı bir anıttan söz eder (Plokhy, 2017: vıı).
Söz konusu anıt, bir heykeldir.
Heykel, Rusya Federasyonu’nun başkenti Moskova’dadır. Ortaçağ kıyafeti giymiş bir adam bir elinde haç, diğer elinde ise bir hançer tutar.
Heykel, 18 metre uzunluğundadır ve Prens Vladimir’i tasvir eder.
Prens Vladimir, 980-1015 yılları arasında ülkesini yönetmiştir. Yönetim merkezi Kiev kentidir. Vladimir, modern Ukrayna’da Volodimir olarak bilinir.
Volodimir’in tarihsel önemi Hıristiyan inancını kabul etmesinden gelir. Bir ortaçağ devleti olan Kiev Rusya’sı, batıda Karpat Dağları ile doğuda Volga Nehri arasında uzanan geniş toprakları kaplamıştır.
Anıt, Rusya’nın Kiev mirası üzerinde hak iddia edişini simgeler. Ayrıca Kiev Rusya’sının, çağdaş Rusya’nın tarihsel kimliği açısından taşıdığı öneme işaret eder.
Öyle olmasa, komşu ülke Ukrayna’nın başkenti Kiev’i geçmişte yönetmiş bir prens adına yapılmış bir heykelin Rusya’nın başkentinde ne işi olurdu?
Hem de Moskova’nın en mutena yerinde…
Heykelin açılışının zamanlaması ve yapımı sırasında içinde bulunulan koşullar, Rus tarihi ve siyaseti bakımından Ukrayna faktörünün önemini bir kez daha gözler önüne serer.
Anıtın temeli 2015 yılında, Kırım’ın Rusya tarafından ilhak edilmesinden kısa bir süre önce atılır. Temel taşı, Rusya-Ukrayna Savaşı devam ederken Kırım Yarımadası’ndan getirilir.
Taşın geldiği yer, Kırım’daki tarihi Bizans kenti Hersonesos’tur. Prens Volodimir’in 988 yılında burada vaftiz edildiği rivayet edilir.
Heykelin resmi açılışı 4 Kasım 2016 tarihine, yani Ulusal Birlik Günü’ne denk getirilir. Açılışı, bizzat Vladimir Putin yapar.
Açılış törenine, dönemin Rusya başbakanı Dmitri Medvedev, Rus Ortodoks Kilisesi Patriği Kirill ve tanınmış Rus yazar Aleksandr Soljenitsin’in dul eşi gibi seçkin konuklar katılır.
Putin törende, Prens Volodimir’i yücelten bir konuşma yapar. Volodimir Rus topraklarını birleştirmiş ve korumuştur.
İleri görüşlü bir devlet adamı olarak güçlü, birleşik ve merkezi bir devletin temellerini atmıştır. Eşit halklar, diller, kültürler ve inançlardan oluşan büyük aile, bu temel üzerine inşa edilmiştir.
Prens Volodimir’in Hıristiyanlığı kabul etmesi sayesinde Rusya, Belarus ve Ukrayna halkları ortak bir inanç sistemine geçmiştir.
“Bu halklar arasındaki ortak manevi değerler bugün de belirleyici olmaya devam etmektedir” der Putin.
Kaynakça: Plokhy, Serhii. Lost Kingdom: A History of Russian Nationalism from Ivan the Great to Vladimir Putin (Penguin Books, 2017)
