21 Mayıs 1864, Çarlık Rusya’sının kolonyalist yayılmacı politikaları sonucu Çerkes halkının kendi yurdunda soykırıma uğratıldığı tarihtir. Bu tarih yalnızca bir savaşın ya da sürgünün değil; bir halkın planlı ve sistematik biçimde anayurdundan koparıldığı, hafızasının ve yaşamının hedef alındığı büyük bir yıkımın adıdır.
162 yıl önce yaklaşık 1,5 milyon Çerkes anayurtlarından sürgün edildi. Yüz binlerce insan sürgün yollarında ve gemi ambarlarında salgın hastalıklar, açlık ve ağır yaşam koşulları nedeniyle hayatını kaybetti. Hayatta kalanlar ise parçalı ve dağınık iskan politikalarıyla asimilasyona açık hale getirildi.
Çerkes halkının yaşadığı tarihsel acılarla yüzleşilmedi, inkâr ve asimilasyon politikaları farklı biçimlerde sürdürülmeye devam etti. Buna rağmen Çerkes halkı dilini, kültürünü, toplumsal hafızasını ve tarihsel varlığını koruma mücadelesinden vazgeçmedi.
Sürgünü, inkârı ve asimilasyonu yaşamış halklar, Türkiye ve Ortadoğu’da bugün benzer politikalara maruz bırakılan halkların acısını en yakından hisseder. Bu nedenle Çerkes halkının anadiliyle, kültürüyle ve kimliğiyle özgürce var olma mücadelesi demokrasi, eşitlik ve ortak yaşam mücadelesinin ayrılmaz bir parçasıdır.
Türkiye’de yaşayan Çerkes halkının anadilini öğrenme, kültürünü yaşatma, tarihsel hafızasını özgürce geleceğe taşıma, eşit yurttaşlık hakkına sahip olma, anayurda dönüş ve çifte yurttaşlık talepleri meşrudur ve karşılanmalıdır. Çerkes Soykırımı resmi olarak tanınmalı; halkların tarihsel acılarıyla yüzleşilerek adaletin yolu açılmalıdır. Çünkü geçmişle yüzleşmeyen hiçbir toplum, ortak ve demokratik bir geleceği gerçek anlamda kuramaz.
DEM Parti Halklar ve İnançlar Komisyonu olarak, bu ülkenin toplumsal yaşamına, kültürel çeşitliliğine ve demokrasi mücadelesine önemli katkılar sunan Çerkes halkının yanında olduğumuzu bir kez daha ifade ediyoruz. 21 Mayıs 1864’te sürgün yollarında, Karadeniz’in derinliklerinde ve salgın hastalıklar içinde yaşamını yitiren tüm Çerkesleri saygıyla anıyoruz.
Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi
(DEM Parti)
Halklar ve İnançlar Komisyonu
