Adıgey, Kabardey-Balkar, Karaçay Çerkes ve Krasnodar’daki sivil toplum kuruluşlarında aktif olarak çalışan çok sayıda Çerkes, Rusya güvenlik makamlarınca gözaltına alındı.
13 Aralık’ta evlerinde yapılan aramanın ardından kişisel eşyalarına ve belgelerine el konulan Kabardey-Balkar Adıge Xase başkanı İbrahim Yağan, Karaçay-Çerkes Abaza Kültür Merkezi başkanı Ruslan Kambiyev, Çerkes Birliği lideri Ruslan Çeş, Hekupsa haber portalı editörü Yevgeni Tesh’u, Acumij Hilmi, Amin Zehov, Yura Yahutlov ve Adnan Huade sorgulanmak üzere Krasnodar’a götürüldü. Krasnodar Soruşturma Komitesi’nde sorgulanan aktivistlerden bazıları 16 Aralık’ta sorgulamaya tekrar gelmek şartıyla serbest bırakıldı.
Krasnodar’daki sorgulamalar nedeniyle İstanbul ve New York’taki Çerkesler tarafından Rusya Federasyonu konsoloslukları önünde protesto eylemleri yapıldı. Kabardey-Balkar İnsan Hakları Merkezi Başkanı Valeri Hatıjukov da Rusya Federasyonu Başsavcısı’na bir mektup yazarak sorgulamanın objektif ve önyargısız bir sorgulama yapılması çağrısında bulundu.
Ruslan Çeş, Ruslan Kambiyev ve İbrahim Yağan 14 Aralık’ta serbest bırakıldı. 16 Aralık’ta ise Adnan Huade, Amin Zehov, Açumij Hilmi ve Yevgeni Tesh’u’nun sorguları tamamlandı. Sorgulananlar kendilerine Çernişev soyadlı Vahabi bir teröristle ilgili sorular sorulduğunu, Çernişev’i evlerinde sakladıkları ile ilgili iddialar olduğunu söyledi. Sorgulamaya hiç tanımadıkları Çernişev’le ilgili şahitlik yapmak üzere çağırılmalarına rağmen tüm eşyalarına el konulmasının garip olduğunu belirttiler. Yaşadığı evin dışında ebeveynlerinin evinde de yetkililer tarafından arama yapıldığını söyleyen İbrahim Yağan, Çernişev’in hayali bir karakter olduğunu ve gerçek olsa bile aynı anda hem Çerkesk hem Maykop hem Krasnodar hem de Nalçik’te olamayacağını söyleyerek “Sorgulamaların nedeni henüz netleşmedi ama Soçi Olimpiyatları ile ilgili bir gözdağı olabilir” dedi.
Azınlık haklarıyla ilgili çalışmalar yapan Ruslan Kambiyev, bir inşaata yol açılması için, Çerkeslerin gömüldüğü bir mezarlığın tahrip edildiği şikayeti üzerine Soçi’nin Matsesta bölgesine yaptığı ziyaretle ilgili sorgulandığını ve Çernişev’le ilgili birkaç soru sorulduğunu belirtti.
Sorgulama sırasında yayını durdurulan Hekupsa haber portalının editörü Yevgeni Tes’hu, siteyle ilgili tüm şifrelerin poliste olduğunu kaydetmişti. 18 Aralık günü saat 15:09’da siteye yüklenen notta, sitenin yayına devam etmeyeceği ve bu kararın Yevgeni Tes’hu tarafından alındığı yazılı.
HRW’nin (İnsan Hakları İzleme Örgütü) Avrupa ve Orta Asya sorumlusu Jane Buchanan, gözaltı olayını bir taciz olarak niteleyerek, “Rusya yetkilileri olimpiyatları eleştiren aktivistlerin evini aramak için uyduruk bir bahane kullandı ve bunu ilk kez yapmıyor. Yetkililer, eleştirileri susturarak olimpiyatları temize çıkarma çabasına son vermelidir” dedi.
Haber: Serap Canbek
