‘Sürdürülebilir barış, ancak uluslararası adaletle mümkün’
Uluslararası Af Örgütü, Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM) 2-7 Aralık arasında Lahey’de gerçekleştirdiği “Taraf Devletler Toplantısı” sonrasında yaptığı açıklamada, İsrail ve Filistin’deki savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve soykırıma maruz kalan herkes için “gerçek hesap verebilirliğin” sağlanması gerektiğini vurguladı.
Devletlere uluslararası adalete bağlılık gösterme çağrısı yapılan açıklamada, Gazze’de yaşananların üstünün “adaletsizliği kökleştiren anlaşmalarla örtülemeyeceği” belirtilirken, Uluslararası Af Örgütü Genel Sekreteri Agnès Callamard, sürdürülebilir barışın ancak hakikat, adalet ve onarımla mümkün olabileceğini söyledi.
Açıklamada, Gazze’deki durumun İsrail’in uzun yıllardır uyguladığı “apartheid sistemi” ve Filistin topraklarının hukuksuz işgali bağlamında değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Suriye’nin bir yılı: 11 bin 439 can kaybı
Londra merkezli, muhalif Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), yeni Suriye’de 8 Aralık 2024 ile 5 Aralık 2025 tarihleri arasında 11 bin 439 kişinin öldürüldüğünü belgeledi. Bunların 8 bin 835’inin sivil olduğunu, aralarında 512 çocuk ve 676 kadının bulunduğunu kaydetti.
SOHR’a göre, “otoriter dönemin sona ermesi ve güvenlik ile hukukun üstünlüğüne dayalı bir dönemin başlamasıyla birlikte doğan umutlara rağmen” sahadaki gerçeklik farklı bir tablo ortaya koyuyor. Bu tablo, sivillere yönelik ağır ihlallerin hâlâ yaygın biçimde sürdüğünü; intikam, mezhepçilik ve bölgesel aidiyet üzerinden yürüyen sistematik şiddet ve suçların yeniden tırmandığını gösteriyor.
Bulgaristan’da siyasi kriz: Hükümet istifa etti
Avrupa Birliği’nin en yoksul üyesi Bulgaristan’da binlerce kişi, yolsuzluklara karşı yargı reformu talebiyle sokağa döküldü.
Bulgaristan Başbakanı Rosen Jelyazkov, 11 Aralık’ta istifa etti. Son 4 yılda 7 kez sandığa giden ülkede, siyasi istikrarsızlık sürüyor.
NATO’dan Avrupa’ya savaş uyarısı
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, 12 Aralık’ta Berlin’de yaptığı açıklamada Avrupa ülkelerine sert bir uyarıda bulundu.
Rutte, “Rusya acımasızdır ve savaşın bize ulaşma ihtimali artık gerçek bir tehdit. Buna hazırlıklı olmalıyız” ifadelerini kullandı. Rusya’nın hem cephede hem de Avrupa’nın güvenlik düzenine karşı giderek daha saldırgan bir tutum benimsediğini söyleyen Rutte, Avrupa ülkelerini savunma harcamalarını hızla artırmaya, askeri stoklarını güçlendirmeye ve “savaşa hazır bir Avrupa” oluşturmaya çağırdı.
Hanuka Bayramı kana bulandı
Avustralya’nın başkenti Sidney’in Bondi Plajı’nda, Yahudilerin Hanuka Bayramı kutlamasına düzenlenen silahlı saldırıda 16 kişi öldü, 40 kişi yaralandı. 14 Aralık’ta gerçekleştirilen saldırının ardından polis yetkilileri, saldırganların 50 ve 24 yaşlarında radikal İslamcı baba ve oğlu olduğunu açıkladı. Avustralya basını, ölü ele geçirilen babanın adını Sajid Akram, ağır yaralı olan oğlunun adını ise Naveed Akram olarak duyurdu.
T24 yazarlarından Hasan Servet Öktem, yazısında “Saldırı sırasında Suriye kökenli Ahmet adlı bir Müslümanın saldırgan babanın üzerine atlayarak silahını elinden alması şiddet gösterisi içinde insani bir reklam spotu teşkil etti ve onu ulusal kahraman haline getiriverdi” ifadelerini kullandı.
Şili’de Pinochet yanlısı zihniyet kazandı
Şili’de 14 Aralık’ta gerçekleştirilen 2. tur devlet başkanı seçimini aşırı sağın adayı José Antonio Kast kazandı. Kast, oyların yüzde 58,2’sini alırken, rakibi Komünist Parti adayı Jeannette Jara yüzde 41,8’de kaldı.
Kast’ın zaferi, ülkeyi demokrasinin yeniden tesis edildiği 1990’dan bu yana en sağcı hükümetle karşı karşıya bırakıyor. 11 Mart 2026’da düzenlenecek yemin töreniyle görevine resmen başlaması beklenen Kast, askeri diktatör Augusto Pinochet yanlısı bir politik geçmişe sahip olmasıyla biliniyor.
Trump’tan Venezuela’ya tehdit
ABD Başkanı Donald Trump, 17 Aralık’ta yaptığı tarihi konuşmada, Venezuela’nın Amerikan petrolüne “çöktüğünü” iddia ederek, “Tüm enerji haklarımızı yasadışı olarak elimizden aldılar, onları geri alacağız” sözleriyle doğrudan el koyma sinyali verdi.
Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro, Trump’ın yaptırıma tabi tüm Venezuela kaynaklı petrol tankerlerinin bloke edilmesi talimatının savaş yanlısı ve sömürgeci bir girişim olduğunu belirterek, “Gerçek niyet ortaya çıkmıştır: Egemenliği teslim edecek ve Venezuela’yı bir koloniye dönüştürecek kukla bir hükümeti dayatmak için bir rejim değişikliği hedeflenmektedir” dedi.
BM Güvenlik Konseyi, ABD-Venezuela gerilimini ele almak üzere 23 Aralık’ta acil bir toplantı gerçekleştirdi. ABD’nin Nicolas Maduro yönetimine yönelik yaptırımları savunduğu toplantıda Rusya, Küba ve Çin dahil bazı ülkeler Washington yönetimine tepki gösterdi. Venezuela’nın BM Daimi Temsilcisi Samuel Moncada ise Venezuelalı askeri ve siyasi lider Simon Bolivar’ın sözlerine atıfta bulunarak, “ABD’nin özgürlük adı altında Venezuela’yı sefalete boğmaya çalıştığını” ifade etti.
