Didem Gençtürk
Bazı şarkılar bir hafızayı, bir deneyimi ve ortak bir duyguyu taşır. İranlı sanatçı Mahsa Vahdat ile Norveçli çoksesli koro SKRUK’un 2022 tarihli ortak çalışması “Braids of Innocence” da (Masumiyetin Örgüleri) bu tür eserlerden biri.
Şarkının çıkış noktası, Mahsa Vahdat’ın 11 yaşında olduğu 1979 yılına dayanır. Devrim sonrası İran’da, siyasi nedenlerle tutuklanan dayısını ziyaret etmeye giderken annesi, küçük Mahsa’nın saçlarını özenle örer. Hapishanedeki ziyaret kabininde, camın arkasından annesi başörtüsünü hafifçe aralayarak bu örgüleri mahkûmlara gösterir.
O kısa an, dışarıdaki hayatın, masumiyetin ve özgürlüğün sessiz bir hatırlatıcısı olur. Şarkıda geçen “örgülerinin gölgesini kafesteki kartallara gösterdi” dizesi, bu küçük ama anlamlı hareketten doğar.
“Braids of Innocence” 2022 yazında tamamlandığında, bu imgenin aylar sonra böylesi bir toplumsal karşılık bulacağı henüz bilinmiyordu. 16 Eylül 2022’de Mahsa Amini’nin gözaltında hayatını kaybetmesiyle, saç ve özgürlük temaları İran’da ve dünyada yeniden güçlü bir sembole dönüştü. Bugün hâlâ saç örgüleri kadınlar için bir direniş ve özgürlük işareti.
Vahdat’ın çocukluk anısı, bu gelişmeyle birlikte daha geniş bir toplumsal bağlamda karşılık buldu. Şarkı, böylece kişisel bir hatıradan kolektif bir hafızaya açıldı.
SKRUK’un çoksesli koro yapısı ile Mahsa Vahdat’ın geleneksel İran vokal tarzı bir araya geldiğinde, ortaya sade ama güçlü bir anlatım çıkıyor. Doğu ile Kuzey’in bu buluşması, şarkıyı bir ağıttan çok, hafızayı diri tutan bir anlatıya dönüştürüyor.
Albüm, Mahsa Vahdat ve Atabak Elyasi’nin besteleri ve metinleriyle; SKRUK, arp sanatçısı Ellen Bødtker ve yapımcı Erik Hillestad’ın katkılarıyla şekillendi.
Bugün “Braids of Innocence”, bir saç örgüsünün taşıdığı sessiz umudu hatırlatıyor. Küçük bir hareketin, yıllar sonra bile anlamını koruyabildiğini gösteren bir şarkı olarak varlığını sürdürüyor.
https://open.spotify.com/intl-tr/track/40muBISUKcIC9zv8lIMLDq?si=f26361c557514380
