Değerli okurlarımız,
Ahmet Cevat Benk’in hazırladığı bu araştırma dosyasında; Türkiye’de yaşayan Çerkeslerin yerleşimleri, tarihçeleri, nüfusları, ekonomileri, asimilasyon karşısındaki kayıpları gibi bilgiler paylaşılıyor.
Köyde yaşayan sülaleler başlığı, tek başına halen yaşamakta olan sülaleleri içermemektedir. Köyün kuruluşundan bu yana, tespit edilebilmiş olan bütün sülalelerdir. Yasal düzenlemeler sonucu bir kısım köyler mahalle yapılmıştır. Biz köy olarak ifade etmeye devam ettik.
Sizler de yaşadığınız bölgelerden ya da başka illerden bu konuyla ilgili arşiv bilgilerini ulaştırarak katkıda bulunabilirsiniz. ahmetcevatbenk@gmail.com
Akyazı ilçesi Yeniorman Köyü
Sakarya iline 15 km, bağlı olduğu Akyazı ilçesine 11 km mesafede, kuzeybatı yönündedir. 90-100 hane, 300 civarında Abaza nüfusa sahip olan köy, Karaçay-Çerkes bölgesinden gelen Aşıwa ve Aşxarıwa Abazaları tarafından kurulmuştur. Abaza olmayan ailelerle birlikte yaklaşık 440 nüfus yaşamaktadır. Köy, büyükşehir yasası ile birlikte mahalle statüne geçmiştir.
Anadili ve kültür
Anadilini bilme yaşı 60 yaş üstüdür. Düğünler köyde yapıldığında karma olarak ve büyük bölümü Abaza geleneklerine göre yapılır. Yabancı evlilik oranı %40’lardadır.
Köyde yaşayan sülaleler
Gumba, Dzıba, Jan, Han, Kabard, Yaz, Papa, Sımha, Smır, Xakwış, Barakay, Semeykua.

Akyazı ilçesi Pazarköy
Sakarya iline 33 km, Akyazı ilçesine 3 kilometre mesafede olup ilçenin güneydoğu yönündedir. Köyde toplamda 460 civarında hane bulunmaktadır.
Abazaların kurmuş olduğu bir köy olduğu halde 460 hanelik nüfusun içinden sadece 7 hane Abaza kalmıştır. Toplam 1.785 nüfusa sahip köyde Abaza nüfus 25 kişi civarındadır. Köye genel olarak yüzyılın başından itibaren Doğu Karadenizliler yerleşmiştir.
Anadili ve kültür
Çok yaşlı bir-iki kişi dışında anadilini bilen kalmamıştır. Yabancı evlilik % 50 civarındadır. Düğünler genel olarak salonlarda yapılmakta olup düğünün küçük bir bölümünde Abaza enstrümanları kullanılır.
Köyde yaşayan sülaleler
Gumba, Sameyuha, Sımha, Tlis, Haguş, Ekba, Hanipa.


Akyazı ilçesi 




