Kürtlerin toplumsal değişim ve dönüşümünü belirlemek amacıyla akademisyen, sivil toplum kuruluşu üyeleri ve araştırmacılar tarafından kurulan “Kurdish Barometer- Kürt Barometresi” isimli araştırma merkezi, ilk bulgularını 21 Ekim’de açıkladı.
Diyarbakır’da kurulan Kürt Barometresi, kendisini şöyle tanımlıyor:
“-Akademisyen, sivil toplumcu ve araştırmacılardan oluşan bir merkez.
-Akademi dışında akademik çalışmalar yürütür.
-Kürt toplumunun toplumsal değişim ve dönüşümü anlamak ve anlaşılmasını sağlamak üzere içeriden bilgi üretir.
-Kürtlerin görüş, kanaat, beklenti ve taleplerini kamuoyu araştırmaları yoluyla izler, güncelliği gözetir.
-Non-profit bir merkezdir. Tarafsız ve bağımsızdır.”
Bulgular
Araştırmanın bulgularını paylaşan Kürt Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Reha Ruhavioğlu, “Türkiye’deki Kürt göçü, Türkiye göçüyle benzeşmeye başladı. Doğduğu şehirde yaşamayanların oranı yüzde 17 çıktı” dedi.
Ruhavioğlu, araştırmaya katılanların büyük oranının kendisini “dindar ve özgürlükçü” olarak tanımladığını söyledi.
Kimlik, Kürt sorunu ve talepler, ayrımcılık pratikleri ve hisler, siyaset, anadili, popüler kültür başlıklarıyla 20 ilde, 1.492 kişiyle yüz yüze yapılan anketlerden oluşturulan araştırma verilerine göre Kürt kimliğini sahiplenme oranı yüzde 67,4.
“En beğenilen siyasi lider” sorusuna verilen yanıtlarda Selahattin Demirtaş, 10 üzerinden 6,9 puanla ilk sırada yer aldı.
Anadilde eğitim
Kürt Barometresi’nin yaptığı araştırmanın önemli konularından biri anadilde eğitim talebiyle ilgiliydi. “Sizce anadili Türkçe değil de Kurmanci/Zazaki olanlar için okullarda eğitim dili nasıl olmalı?” sorusunu katılımcıların yüzde 44,1’i “Eğitim iki dilli olmalı, hem Türkçe hem de anadilde eğitim verilmeli” şeklinde yanıtladı.
Aynı soruya katılımcıların yüzde 27’si “Eğitim dili Türkçe olmalı, anadili okulda ayrıca öğretilmeli”, yüzde 19,2’si “Eğitim dili Türkçe olmalı, okulda anadili öğretmeye gerek yok”, yüzde 9’u ise “Eğitim dili sadece anadili (Kurmanci/Zazaki) olmalı” cevabını verdi.
Kürt sorunu
Kürt sorununun kaynağına ise katılanların yüzde 51,6’sı “Kürt kimliğinin tanınmaması”, yüzde 49,6’sı “Devletin Kürtlere ayrımcılık yapması”, yüzde 22’si “Kürtlerin ayrı bir devlet kurmak istemesi”, yüzde 18’i “Kürt illerinin ekonomik anlamda geri kalmış olması” cevabını verdi.
Anket sorularına yanıt verenlerin yüzde 48’ine göre “Türkler ile Kürtler devlet nezdinde eşit değil.” Eşitlik olduğunu düşünenlerin oranı ise yüzde 28’lerde kaldı.
“Kürt sorunu var mı?” sorusuna, “Evet, Kürt sorunu / Kürt meselesi var” yanıtı verenlerin oranı yüzde 51,5, “Kürt sorunu yok ama Kürtlerin sorunları var” diyenlerin oranı yüzde 16,3, “Hayır, Kürt sorunu olduğunu düşünmüyorum” diyenlerin oranı ise yüzde 15 oldu.
