Kızı, annesini yazdı
Çeçenya’daki evinin önünden 15 Temmuz 2009’da dört erkek tarafından zorla bir otomobile bindirilerek kaçırılan, cesedi birkaç saat sonra İnguşetya’da bulunan Çeçen insan hakları aktivisti Natalya Estemirova’nın kızı Lana Estemirova’nın kaleme aldığı “Lütfen Yaşa: Çeçen Savaşları, Annem ve Ben” adlı kitap, İngiltere’de John Murray Yayınevi etiketiyle raflarda yerini aldı. Kitabın tanıtım etkinliği, 19 Haziran’da London Review Kitabevi’nde gerçekleşti.
Memorial İnsan Hakları Merkezi’nin Grozni’deki ofisinde çalışmalarını yürüten tarih öğretmeni Natalya Estemirova, Çeçenya’da yaşanan insan hakları ihlalleri, keyfi gözaltılar, işkenceler ve kayıplarla ilgili çalışmaları ve hazırladığı raporlarla uluslararası kamuoyunu bilgilendiriyordu.
Annesi öldürüldüğünde henüz 15 yaşında olan ve şu anda Portekiz’de yaşayan Lana’nın kitabı, Çeçenya’nın yakın geçmişine ışık tutuyor. Tanıtım etkinliğinde konuşan Lana, “15 yıllık zamanaşımı süresi geçen yıl doldu. Gelecekte, bu zamanaşımı süreleri kaldırılmalı ki annemin katilleri ile Anna Politkovskaya ve Boris Nemtsov’un cinayetlerini emredenler bulunsun. Annemin davasında sahte bir suçlu ortaya attılar. Ailemizin avukatları dava materyallerine bile ulaşamadı. Bunu kimin yaptığını Çeçenya’da herkes gayet iyi biliyor. Er ya da geç, yaptıklarının bedelini ödeyecekler” dedi.
Lana bir röportajında “Kendisini o korkunç suçların mağduru olan insanlara öylesine adamıştı ki bize çok az vakit ayırabiliyordu. Putin ve Kadirov, Çeçen halkının ruhunu parçaladı. Annem özgür olmayan bir dünyayı özgürleştirmek için savaşıyordu. Korkusuzca yaşadı” ifadelerini kullanmıştı.
Belgeselin prömiyeri
Andrew Meier ve Mark Franchetti’nin çektiği “Natasha (Nataşa)” adlı 35 dakikalık belgeselin ilk gösterimi, 5-15 Haziran tarihleri arasında New York’ta düzenlenen Tribeca Film Festivali’nde yapıldı.
Novaya Gazeta ile Radio F Films’in yapımcılığını üstlendiği belgeselin yönetmenlerinden gazeteci Mark Franchetti, Sunday Times’da muhabirlik yaparken, Çeçenya’dan bilgiler aktaran Natalya Estemirova ile tanışmış.
Franchetti, Estemirova’nın yaşamını anlatan film için “Savaşlar, yaşanan tüm kötülüklerin arasından insanlık adına direnecek iyi kişileri de su yüzüne çıkarır. Sıradan bir tarih öğretmeni de işte bu şartlarda olağanüstü bir figür haline gelmiştir” diyor.
Haber: Serap Canbek
