Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu ve partisi PAS (Eylem ve Dayanışma Partisi) beklenmedik bir sonuç aldılar ve 28 Eylül parlamento seçimini kazandılar. Üstelik güçlü bir yabancı ülkenin muhalefete her türlü desteği vermiş olmasına rağmen…
Oyların %50,2’sini alan ve 101 sandalyenin 55’ini kazanan PAS, iktidarını korudu. Kremlin-destekli vekiller ve müttefikleri %43 oy aldılar. Seçim başarısı önemli olmasına rağmen Avrupa Birliği (AB) yanlısı çevrelerin rehavete kapılmamaları gerekiyor. Çünkü Rusya, Moldova’yı Avrasya’ya çekme çabasından asla vazgeçmeyecek.
Moldova, Rusya için, yüzölçümü ve nüfusu (2.4 milyon) ile mukayese edilemeyecek kadar önemlidir. Jeopolitik olarak Moldova, Ukrayna’nın Odesa bölgesi için bir baskı noktası oluşturuyor. Ayrıca Rusya’yı AB’den ayıran bir tampon işlevi görüyor. Siyasi olarak ise; istikrarsız bir Moldova Avrupa’nın sınırlarında gri bir alan oluşturuyor. Böyle olunca da AB doğudaki komşularını (Moldova, Ukrayna, Gürcistan) konsolide edemiyor.
Rusya’nın tüm çabalarına rağmen seçim sonucunu etkilemeyi başaramaması şunu gösteriyor: Moldova halkı Kremlin anlatılarının tutsağı haline gelmedi.
Moldova’nın iki zayıf noktası var. Bunlardan biri, Rusya yanlısı ayrılıkçı Transdinyester Cumhuriyeti’nde konuşlanmış olan 1.500 askerdir. İkincisi ise Sovyet döneminden kalan 20 bin ton mühimmatın bulunduğu Cobasna cephaneliğidir. Transdinyester ayrıca güneybatı kanadı boyunca Ukrayna birliklerini oldukları yerde tutuyor.
Tüm bunlara rağmen PAS’ın Transdinyester’de %30 oy alması önemli bir başarıdır. Geçen kış gaz ikmalinin kesilmesi örneğinde olduğu gibi, Moskova, çıkarları gerektirdiğinde Transdinyester’i mağdur etmekten çekinmiyor. AB ise bölge halkının ısınmasını sağladı. Demek ki yerel halkın bir kısmı bunu dikkate almış.
Moldova, Rusya’nın yörüngesinden çıkıyor. Ülke, 2022 yılından bu yana Rusya gazına bağımlılığını önemli ölçüde azalttı ve Moskova’nın en etkili silahlarından birini boşa çıkardı. Moldovalı kurumların, Rusya’nın istikrarsızlaştırma operasyonları karşısında -Batının desteğiyle- ayakta kalmayı başardıklarını gördük. AB, Moldova’ya 2,2 milyar dolarlık bir yardım paketi göndermeye hazırlanıyor. Bu paket, bugüne kadar gönderilmiş en büyük yardım. Bu olumlu yanlar önemli. Çünkü Rusya’nın hamlelerinin karşı konulmaz olmadığını ve Moldova toplumunda Avrupa yanlısı ciddi bir çekirdek olduğunu göstermiştir.
PAS’ın seçim başarısı, Moldova’nın geleceğini Avrupa’da görenleri iyimserliğe sevk etti. Şimdi Avrupa yanlısı hareketin başarılarının üzerine yenilerini inşa etmesi lazım. Ve elbette Rusya’nın hibrit cephaneliği karşısında Moldova’nın yalnız bırakılmaması gerekiyor.
