Topraklarına yapılan Rus saldırılarına karşı direnişlerine destek kazanmak için son bir hamle yapan Büyük ve Özgür Meclis; Şapsığ prens Huşt Hasan liderliğindeki Çerkes diplomatik temsilciler grubunu 1862’de İngiltere’ye yolladı. (Büyük ve Özgür Meclis, sivil yönetimi yeniden yapılandırmak ve orduya yeniden düzen vermek için Soçi’de yapılan toplantının ardından, 1861 yılında Şapsığ, Abzah ve Ubıhlar tarafından kurlumuştur ve 15 kişiden oluşmaktadır.) Büyük ve Özgür Meclis üyelerinden Zeuş İsmail, destek istemek için Türkiye, Paris ve Londra’ya gönderilmişti. Genel seferberlik ilan edilmişti. İngiltere’de halkın ilgisi olsa da bu kez en ufak bir vaat bile yoktu.
İngiliz hükümeti, Rusları durdurmanın bir yolu olmadığının farkına varmıştı. Çerkesler kendi başlarının çaresine kendileri bakacaktı. Kaçınılmazın vuku bulması an meselesiydi. Kuzu, kesim için katiline teslim edilmişti. Belki de Çerkesler bu başarısız siyasi ve diplomatik girişimin ardından, savaşı durdurmak ve geriye kalan Çerkes halkını kurtarmak için Ruslarla bir barış anlaşması yapmak üzere bir aracı bulmaya çalışmalıydı. (Kaynak: Amjad Jaimoukha/Facebook)
Çeviri: Serap Canbek
Çizim: İngiltere’deki Çerkes elçiler, Huşt Hacı Hasan Efendi (solda) ve Zeuş İsmail Efendi (sağda). “The Illustrated London News”ın 41. Cilt, 1171 numara ile 432. sayfasında 25 Ekim 1862 tarihinde yayınlanmıştır. Haber metni ise aynı derginin 450. sayfasında yer almıştır
