Dil Hakları İzleme Belgeleme ve Raporlama Ağı (DHİBRA) çok güzel girişimlere imza atıyor. Bilgi Üniversitesi öncülüğünde Prof. Bülent Bilmez’in inisiyatifi ile bir araya gelmiş olan ağ, Dünya Anadili Günü için 40 Sivil Toplum Kuruluşu’nun ortak açıklamasını, ODTÜ Mezunları Derneği ODTUMİST’te yaptı.
Deklarasyonun açılışı Ubıhça yapıldı. Bir öğlen vakti İstanbul Harbiye’de, eski ve güzel bir apartmanın tarihi bir asansörle çıktığımız beşinci katında, yitirdiğimiz dilin sözcükleri salonda yankılanırken duyduğumuz; çakıl taşlarının çuvaldan dökülürken çıkardığı sesler değildi. Tarih boyunca yitip gitmiş canlarımızın, çocuklarına Ubıhça ninni söyleyebilmiş annelerin, çıkarabildiği son sesler kayıt altına alınan Tevfik Esenç’in, tüm yaşanmışların ve verilmiş emeklerin heyecanı döküldü Meral Çare’nin özenle çalışılmış sözcüklerinden. Salonda duyulmakta olan, işte bu heyecandı. Sadece odadaki kameraların değil, tarihin çektiği bir fotoğraftaydık hepimiz.
Başımıza gelen soykırımı Ubıhça ifade etmeyi seçip ‘Tsitsekun’ demiştik. ‘Tsitsekun’ diyebilmek bir yüzleşme idi belki. Dünya Anadili Günü’nde yapılan deklarasyonun ilk cümlesi olarak Ubıhça ‘BU METNİ KİMSE ANLAMAYACAK’ diyebilmek ise bir umudun heyecanı.
Toplantıda, Türkiye’nin farklı dillerinde söylenen 40’ın üzerinde şarkıdan oluşan bir müzik listesi de paylaşıldı.
Haber: Birgül Asena Güven
